Morbus Sever: die vervelende hielpijn bij kinderen in de groei
Je kind rent, springt, en is in topvorm tijdens de training. Maar de laatste tijd stopt hij/zij steeds vaker vroegtijdig met trainen: “Mijn hiel doet best pijn…”. Toch nog even doorgaan, maar je merkt een lichte hink, of je kind loopt alsof hij/zij op de tenen blijft hangen. Dat kan wijzen op Morbus Sever, een aandoening die veel voorkomt bij sportieve kinderen in de groei.
Je ziet het vaak bij meisjes vanaf ongeveer 10–12 jaar en jongens vanaf 12–14 jaar, vooral wanneer de groei ineens doorzet en de sportbelasting toeneemt. De hiel, en dan specifiek het punt waar de achillespees zich hecht aan het hielbot, is dan extra kwetsbaar.
Wat is Morbus Sever?
Morbus Sever (ook wel calcaneal apophysitis genoemd) is in wezen een overbelastings-blessure van de groeischijf onderaan het hielbeen (de calcaneus). Precies op de plek waar de achillespees zich vasthecht
Tijdens een groeispurt groeit het bot sneller dan de spieren/pezen zich kunnen aanpassen. De constante trekkracht van de achillespees, zeker bij springen en rennen, geeft dan microtrauma’s aan die nog ‘zachte’ groeischijf. Dat veroorzaakt pijn achter/onder de hiel, vooral bij belasting, gewoon staan, op tenen gaan of direct na het sporten.
Belangrijk om te weten: het is zelflimiterend, zodra de groeischijf sluit, verdwijnen de klachten in de meeste gevallen vanzelf. Maar dat betekent niet dat je niets moet doen, actief blijven is belangrijk!
Wat zegt de wetenschap?
Een erg recente systematische review (2024) laat zien dat conservatieve behandelstrategieën (zonder operatieve ingreep) effectief zijn bij Morbus Sever. In deze review werden verschillende interventies zoals inlegzolen, therapeutische oefeningen, taping en orthesen beoordeeld.
Conclusie: veel methoden leiden tot vermindering van pijn. Het grootse deel pleit voor aanpassingen van (sport) activiteiten + ondersteunende oefeningen in plaats van volledige rust. Ook het gebruik van een inlegzool of hak verhoging kan de trekkracht op de hiel tijdelijk verminderen waardoor klachten afnemen. Bij ernstige gevallen of atypische presentatie moet worden uitgesloten dat het iets anders is (fractuur, cyste…), maar operatief ingrijpen is gelukkig zelden nodig.
Wat kun je zelf doen? Actief herstel is belangrijk!
Het klinkt tegenstrijdig, maar bij Morbus Sever is bewegen juist een essentieel onderdeel van het herstel. Helemaal stoppen met sporten is meestal niet nodig en er is ook geen bewijs dat dit het herstel bevorderd. De kunst is om te blijven bewegen, maar op een manier die de knie de kans geeft te herstellen.
Begin met het begrijpen van de pijn. Lichte pijn tijdens bewegen is niet schadelijk, zolang het binnen de perken blijft (ongeveer 2 of 3 op een schaal van 10) en binnen een dag weer afneemt. Zo leert je kind de knie te belasten binnen de grenzen van wat het lichaam aankan.
Daarnaast is het belangrijk om de spieren rondom de heup knie en enkel sterker en soepeler te maken.
Oefeningen zoals calf raises, step-ups, hip bridges en lichte squats helpen stabiliteit te verbeteren en de spieren sterker te maken. Ook rustig rekken van de achillespees rekken kan helpen.
Daarnaast kunnen inlegzooltjes helpen om de enkel tijdelijk te ondersteunen. Een goede podoloog is belangrijk. Onze ervaring met Podotherapie Beld is goed. Wij adviseren je dan ook hier een afspraak te maken mocht je inlegzooltjes overwegen voor je kind.
Een fysiotherapeut kan samen met jullie een oefenprogramma opstellen dat past bij de sport en het activiteitsniveau van je kind. Vaak merk je na enkele weken al verschil: minder pijn, meer controle en vooral weer vertrouwen om te bewegen.
En als het niet vanzelf overgaat?
Bij een klein deel van de jongeren blijven klachten bestaan, ook nadat ze uitgegroeid zijn. Soms is er toch sprake van een fractuurtje of Cyste. In dat geval kan een kleine arthroscopische ingreep helpen, waarbij het stukje bot wordt verwijderd. Maar dit is echt uitzonderlijk.
Bij Movement Based Therapy kijken we altijd naar de keten en niet alleen naar je knie. We brengen je zwakke schakels in beeld, geven gerichte oefeningen én begeleiden je stap voor stap terug naar je sportdoel.
Conclusie:
Het belangrijkste om te onthouden: Morbus Sever is geen reden om te stoppen met bewegen. Integendeel, beweging ís juist het medicijn. Door de belasting tijdelijk slim aan te passen en te werken aan je kracht en balans kan je vaak snel weer je sport hervatten.
Voor jonge sporters is dit niet alleen een fysieke les, maar ook een mentale: leren luisteren naar hun lichaam, leren dat pijn niet altijd schade betekent.
Heb je vragen of wil je weten hoe wij jou kunnen helpen? Neem gerust contact met ons. Of maak direct een afspraak via deze link!
